środa, 17 września 2014

Ben Aaronovitch - "Rzeki Londynu"

Przyjrzyjmy się uważnie okładce Rzek Londynu - i co widzimy? Eleganckie, utrzymane w odcieniach szarości zdjęcie przedstawiające mężczyznę w meloniku i prochowcu, na nim zaś naniesiony stylowo tytuł książki i nazwisko autora. Po czymś takim nie spodziewałem się niczego innego jak kryminału w nurcie noir, ewentualnie (z uwagi na strój postaci) czegoś nieco młodszego - osadzonego mniej więcej w latach 60-70 XX wieku. Po przeczytaniu blurba wiedziałem również, że mam się spodziewać elementu fantasy w postaci magii, zaś będący głównym bohaterem policjant jawił mi się jako osoba o dość ironiczny podejściu do życia, co jest częstym elementem powieści detektywistycznej. Cóż, nie wszystkie moje przewidywania okazały się trafne - ale o tym za chwilę.

Posterunkowy Peter Grant kończy właśnie swój okres próbny w londyńskiej policji i jest o krok od otrzymania przydziału do którejś z komórek Scotland Yardu. Niestety prognozy jego zawodowej kariery nie są zbyt optymistyczne - jako nie wyróżniający się niczym szczególnym funkcjonariusz jest na dobrej drodze, żeby wylądować w zespole kontroli postępów dochodzeń. Ktoś w końcu musi uzupełniać raporty i inne papierki, podczas gdy policjanci z prawdziwego zdarzenia ścigają przestępców i chronią praworządnych mieszkańców Anglii. Los Petera odmienia się, gdy pilnując miejsca przestępstwa przesłuchuje świadka zdarzenia, który jest.. duchem. Dzięki temu młodym funkcjonariuszem zainteresował się będący czarodziejem nadinspektor Nightingale, który wziął Granta pod swoją opiekę. Wkrótce jednak okazuje się, że praca policjanta “od spraw magicznych” nie jest lekkim przydziałem…

Źle przewidziałem - Rzeki Londynu w żadnym wypadku nie są powieścią noir. To jak najbardziej współczesna książka, zarówno pod względem klimatu, jak i umiejscowienia w czasie. Wszystkie wydarzenia dzieją się w czasach obecnych, niosąc ze sobą bagaż wszelkich nowinek technologicznych czy problemów społecznych. Ben Aaronovitch poświęcił wiele miejsca na ukazanie pracy współczesnego brytyjskiego policjanta wraz z wszystkimi narzędziami, które ułatwiają jego zadania. Dzięki temu książka wydaje się autentyczna, ukazująca nie tylko ciekawe aspekty działania policji, ale też te nudniejsze, jak wielogodzinne przeglądanie nagrań z miejskiego monitoringu.

Jak wspominałem na początku recenzji, spodziewałem się ironicznego humoru - i dostałem go w dużej ilości. Peter Grant jest postacią inteligentną, która celnie i nierzadko cynicznie opisuje świat i wszelkie dziejące się w nim zdarzenia. A jako że jest on także świadom swoich wad i ograniczeń, w książce nie brakuje żartów autoironicznych. To duży plus powieści - ponieważ jest ona pisana z pierwszej perspektywy, takie wstawki przybliżając bohatera czytelnikowi i pomagają się z nim w jakiś sposób identyfikować. W książce nie brak również humoru nieco niższych lotów, momentami wręcz prostackiego (ale cóż zrobić, skoro jedną z głównych myśli pojawiających się w głowie Petera jest chęć zaciągnięcia koleżanki po fachu do łóżka), jest on jednak na szczęście idealnie dawkowany i współgra z pozostałymi dowcipami. Dzięki temu podczas lektury niemal non stop parskałem śmiechem, a wiele fragmentów tak mnie rozbawiło, że od razu chciałem je czytać na głos znajdującym się w pobliżu osobom.

Nie mogę nie powiedzieć kilku słów o fabule, bowiem to także znakomity element książki Aaronovitcha. Tak naprawdę śledzimy trzy wątki, które stale się ze sobą przeplatają: główny wątek kryminalny dotyczący serii zagadkowych napaści; pierwsze zadanie związane z magiczną częścią Londynu, które Peter Grant ma do wykonania w ramach swojej pracy; oraz ostatni element, czyli szkolenie głównego bohatera na czarodzieja, jego prywatne życie i zmiany, jakie w nim zaszły od czasu przesłuchania ducha. Wszystko to jest jednak tak zgrabnie skonstruowane, że czytelnik nie czuje się zagubiony - wątki stare się ze sobą łączą i wzajemnie na siebie wpływają, dzięki czemu fabuła jest zwarta i przejrzysta. A przy tym niesłychanie wciągająca i ciekawa.

Atutem książki jest także niewątpliwie miejsce, w którym jest ona osadzona. Nie ma chyba lepszego miasta od Londynu, w którym mogłyby dziać się przedstawione wydarzenia. Stolica Wielkiej Brytanii to miejsce z jednej strony znajome i ze wszech miar współczesne, z drugiej zaś strony to miasto ze swoją - niekiedy mroczna - historią, pełne własnych legend, zwyczajów. To miejsce, które kojarzy się z mgłą, która skrywa pewne rzeczy przed oczami postronnych; z pewnym mistycyzmem i siłami, których nie jesteśmy w stanie pojąć. Londyn jest magiczny i ta właśnie cecha robi z niego idealny materiał na bazę książki. Spora część fabuły Rzek Londynu toczy się właśnie wokół tytułowego miasta, bazując na zdarzeniach z przeszłości czy co bardziej istotnych budynkach i ulicach.

Nie ukrywam tego, lecz mówię wprost: Rzeki Londynu mnie urzekły. Zostałem pochłonięty przez lekki humor, jakim Aaronovitch włada niczym sprawny szermierz szablą. Zachwycił mnie klimat panujący na uliczkach Londynu, a postać głównego bohatera polubiłem niemal od samego początku (i to pomimo wielu cech, których z reguły u ludzi nie akceptuję!). Ta książka to nie tylko powieść o magii - to również książka magiczna, która daje sporo przyjemności i radości, a przy tym potrafiąca niekiedy wzruszyć. Na pewno z wielką chęcią powrócę do wykreowanego przez autora świata - czy to sięgając po kolejne tomy cyklu, czy też raz jeszcze po pierwszą z przygód Petera Granta.

10 komentarzy:

  1. Też po zerknięciu na okładkę miałabym podobne oczekiwania co do treści. Cieszę się jednak, że ta książka jest inna, bo bardziej mi taki typ pasuje. Skoro urzekająca ;), to kiedyś spróbuję.

    OdpowiedzUsuń
  2. Książka, na którą od dłuższego czasu mam ochotę :) Jestem jej bardzo ciekawa i mam nadzieję, że w niedługim czasie zaspokoję swoją ciekawość :)

    OdpowiedzUsuń
  3. Bardzo interesujący tytuł :) Zapisuję koniecznie!

    OdpowiedzUsuń
  4. Książka zdecydowanie dla mnie! Już wyczuwam ten klimat...
    http://pasion-libros.blogspot.com

    OdpowiedzUsuń
  5. O książce słyszałam wiele dobrego już bardzo dawno, więc miałam na nią chrapkę. Potem jakoś zatarła się w moim umyśle, aż do dzisiaj! Przeglądając blogrolla zobaczyłam okładkę - i wszystkie wspomnienia i plany powróciły.
    Co prawda połączenie magii z pracą policyjną wydaje się nieco tandetnym środkiem, to na pewno oryginalnym. Londyn, Scotland Yard - to wszystko uwielbiam przez Sherlocka, co dodaje kolejny plus "Rzekom Londynu" i podwyższa je o kilka miejsc na liście must have. Szczerze mówiąc, nie spodziewałabym się, że akcja dzieje się w czasach współczesnych - postać na okładce naprawdę może mylić. Ironiczny humor - uwielbiam! Niedawno miałam okazję zapoznać się z "Wołaniem Kukułki", kryminale z detektywem jako głównym bohaterem, i pozostał mi niedosyt na tego typu książki z wydarzeniami w Londynie. No i bardzo chciałabym się dowiedzieć więcej o pracy Scotland Yardu - jak bardzo różni się jej przebieg od pracy polskiej policji, jak to wszystko działa, no i przede wszystkim: uwielbiam odkrywać nowe rzeczy, nawet nie zawsze konieczne do bycia. :D
    W moim umyśle zapaliła się czerwona lampka z napisem: "Zatopić się w "Rzekach Londynu"!
    Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
  6. Ale mnie zachęciłeś do czytania! Jestem ciekawa jak wygląda praca głównego bohatera, jestem ciekawa też tego humoru, chociaż pewnie nie zawsze będzie mi się podobał.

    OdpowiedzUsuń
  7. Czeka u mnie pozycja na czytniku i nie spodziewałam się po Twojej recenzji, że może być tak dobra :)

    OdpowiedzUsuń
  8. Faktycznie. Po okładce można spodziewać się klimatu noir...

    OdpowiedzUsuń
  9. Zaciekawiłaś mnie i to jeszcze jak! Muszę ją mieć! Okładka mi się podoba, lubię takie klimaty ;p Pozdrawiam ;)

    OdpowiedzUsuń
  10. Zapowiada się naprawdę ciekawie :) Ten humor mnie kusi, poza tym myślę, że i ja polubiłabym głównego bohatera :) Jakoś tak mi się też skojarzyła ta książka z "Frontem burzowym" Jima Butchera, chociaż to zupełnie inna historia :)

    OdpowiedzUsuń

Komentarze są dla nas źródłem siły do prowadzenia bloga i wielkiej radości, dlatego też będziemy wdzięczni za każdy pozostawiony przez Was ślad.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...