poniedziałek, 12 maja 2014

Veit Etzold - "Cięcie"

Seryjni mordercy od lat jednocześnie przerażają i fascynują ludzi na całym świecie.  Z jednej strony - budzą w nas strach, z drugiej zaś - ciekawość. Nic więc dziwnego, że stali się oni częstym motywem literackim, a autorzy książek starają się ukazać nie tylko działania morderców, ale także ich psychikę i wewnętrzne motywacje. I choć wydawałoby się, że napisano już wszystko w tym temacie, na rynku wciąż pojawiają się nowe thrillery psychologiczne, które, bazując na zmianach zachodzących w otaczającym nas świecie, wciąż potrafią być innowacyjne. Takim właśnie thrillerem jest Cięcie autorstwa Veita Etzolda.

Clara Vidalis pracuje w wydziale zabójstw berlińskiej policji, trafiła tam jednak z czysto osobistych pobudek: gdy miała 18 lat jej młodsza siostra została brutalnie zgwałcona i zamordowana, a sprawcy nigdy nie odnaleziono. Z tego powodu Clara postawiła sobie za życiowy cel ścigać największych zbrodniarzy, a w razie konieczności nie boi się stanąć z nimi do konfrontacji. Gdy po zamknięciu kolejnej sprawy policjantka szykuje się na zasłużony urlop, jej plany zostają pokrzyżowane. W policyjnej skrzynce pocztowej umieszczona zostaje przesyłka zaadresowana do Clary, zawierająca płytę z filmem, na którym zamaskowany mężczyzna morduje młodą dziewczynę. Sprawa komplikuje się, gdy policja dociera do mieszkania ofiary - okazuje się, że zbrodnia została popełniona pół roku wcześniej, a mimo to rodzina i znajomi zabitej są przekonani, że dziewczyna wciąż żyje i ma się dobrze. Na domiar złego wkrótce odnalezione zostają kolejne ofiar, a morderca wciąga w swoją chorą grę nie tylko Clarę, ale też całą masę osób pozornie niezwiązanych ze sprawą.

Veit Etzold stworzył książkę, która jest przemyślana i trzyma w napięciu do ostatnich stron. Zdecydowanie udział w tym miało ukazanie w fabule współczesnego stylu życia i konsekwencji z tym związanych. Coraz częściej rzeczywistość wirtualna zastępuje normalne formy komunikacji - portale społecznościowe czy randkowe to codzienność, nawet kontakt z rodziną ogranicza się coraz częściej jedynie do wysłania maili. Kreacja mordercy, który swobodnie wykorzystuje Internet do popełnienia licznych zbrodni, jest przez swoją niesamowitą realność straszna.

Niestety, autor nie skupił się wyłącznie na tym aspekcie współczesnego świata. W fabułę wmontowane zostało także spojrzenie na dzisiejszą telewizję, która coraz częściej przekracza granice przyzwoitości czy dobrego smaku. I o ile samo ukazanie tego zjawiska wyszło autorowi znakomicie (choć pewne aspekty zostały moim zdaniem nieco przerysowane), to jednak sposób, w jaki połączono to z głównym wątkiem, psuje nieco kreację seryjnego mordercy. Dotychczas "sensowne" działania antagonisty, których motywacja jest stopniowo ujawniana w retrospekcjach, ulegają pewnego rodzaju przemianie, gryzącej się z wykreowanym wcześniej profilem psychologicznym.

Zdecydowanie na plus należy wskazać konstrukcję książki, Powieść podzielona jest na trzy części, które stanowią zwarte fragmenty, kończące się istotnym dla fabuły wydarzeniem. Z tych trzech kawałków jedynie środkowy trzyma nieco niższy poziom - następuje w nim zwolnienie akcji, a spora część rozdziałów skupia się wyłącznie na rozmowach prowadzonych przez biorących udział w śledztwie funkcjonariuszy. Czytelnik może się czuć przez to nieco znudzony, jest to jednak zabieg celowy, usypiający nieco czujność przed tym, co ma dopiero nastąpić.

Veit Etzhold stworzył thriller, który z czystym sumieniem można polecać wszystkim fanom tego gatunku. Pomysłowość autora połączona ze znakomitym piórem czynią z powieści pozycję wartą czasu poświęconego na jej przeczytanie. Plastyczne opisy działają na wyobraźnię, są często do bólu szczegółowe i bezpośrednie. Jedyne, co mam za złe autorowi, to zamieszczenie w książce dwóch motywów, z których każdy samodzielnie był materiałem na znakomitą fabułę, natomiast po połączeniu niestety tracą na wartości. Mimo to Cięcie i tak jest świetną książką, której adresaci na pewno będą zadowoleni. Ja byłem.


Za egzemplarz recenzencki dziękuję serdecznie Business and Culture oraz Wydawnictwu Akurat.
___________________________
Książka bierze udział w wyzwaniu "Czytam Opasłe Tomiska" (544 strony)